Oleh Alyaa Natasha Azhar
KUALA LUMPUR, 14 Okt (Bernama) -- Pengesanan awal dan campur tangan perubatan segera kekal sebagai langkah paling penting dalam pengurusan Artritis Idiopatik Juvenil (JIA), iaitu penyakit autoimun yang boleh menyerang kanak-kanak seawal usia lapan bulan, menurut pakar perubatan.
Pakar Reumatologi Pediatrik, Pusat Perubatan Sunway (SMC), Bandar Sunway Dr Cham Weng Tarng bagaimanapun berkata kesedaran masyarakat mengenai penyakit itu masih rendah, sekali gus sering menyebabkan diagnosis lewat dan kerosakan sendi yang tidak dapat dipulihkan dalam kalangan pesakit muda.
“JIA ialah penyakit autoimun yang menjejaskan kanak-kanak berusia di bawah 16 tahun. Pesakit termuda yang pernah kami temui ialah bayi pada penghujung tempoh awal bayi dan penyakit ini boleh menjejaskan mana-mana sendi di seluruh tubuh,” katanya dalam temu bual dengan Bernama di SMC, Bandar Sunway.
Menurut Dr Cham, diagnosis muktamad JIA memerlukan keradangan sendi yang berterusan sekurang-kurangnya selama enam minggu selepas menolak dengan teliti punca asas lain seperti jangkitan setempat atau keganasan.
Beliau berkata JIA dikategorikan kepada tujuh subjenis yang berbeza, iaitu artritis sistemik, oligoartritis, poliartritis faktor reumatoid negatif, poliartritis faktor reumatoid positif, artritis psoriatik, artritis berkaitan entesitis dan artritis tidak terbeza, yang menjejaskan daripada satu sendi hingga lebih daripada empat sendi.
Dr Cham berkata pengesanan penyakit itu dalam kalangan kanak-kanak kecil dan bayi menimbulkan cabaran tersendiri kepada ibu bapa kerana anak yang masih kecil tidak mampu menyuarakan ketidakselesaan fizikal yang dialami.
“Adakalanya, kanak-kanak yang lebih kecil tidak dapat memberitahu bahawa mereka sedang mengalami kesakitan. Oleh itu, biasanya ibu bapa akan menyedarinya melalui cara anak mereka bergerak, seperti berjalan tempang atau enggan berjalan,” katanya.
Beliau berkata simptom penyakit itu boleh menjadi sangat sukar dikesan, menceritakan satu kes apabila artritis pada sendi pinggul seorang bayi hanya dikesan kerana bayi itu menangis secara berterusan akibat kesakitan setiap kali lampinnya ditukar.
Bagi kanak-kanak lebih berusia yang aktif serta kerap terjatuh atau mengalami kecederaan selepas bersukan, Dr Cham menasihatkan ibu bapa supaya mendapatkan pemeriksaan klinikal sekiranya sakit atau bengkak pada mana-mana sendi berterusan melebihi satu minggu, sambil menjelaskan terseliuh biasa dalam kalangan kanak-kanak sepatutnya pulih dalam tempoh itu.
Menurut Dr Cham, cabaran utama dalam pengurusan JIA ialah tanggapan salah yang meluas dalam kalangan ibu bapa bahawa anak mereka sekadar mereka-reka cerita atau sengaja berkelakuan sukar, sekali gus menyebabkan rawatan penting tertangguh dengan ketara.
Beliau menekankan kes seorang pesakit yang terpaksa menggunakan kerusi roda ketika berusia 11 tahun selepas berhenti mendapatkan rawatan perubatan selama lima tahun, menyebabkan penyakit itu bertambah teruk.
“Apabila sendi telah rosak akibat artritis, kerosakan itu tidak dapat dipulihkan. Oleh itu, apa yang kami cuba lakukan ialah mengekalkan fungsi dan keupayaan pergerakan pesakit,” katanya.
Kelewatan mendapatkan rawatan menyebabkan keadaan sendi kanak-kanak itu semakin merosot dan tulangnya menjadi sangat rapuh sehingga pesakit mudah mengalami patah tulang apabila terjatuh.
Selain kerosakan sendi, Dr Cham memberi amaran bahawa pesakit JIA berisiko lebih tinggi mengalami uveitis, iaitu komplikasi keradangan mata yang serius dan memerlukan pemantauan serta pengurusan oleh pakar oftalmologi.
Walaupun JIA pada peringkat akhir boleh menyebabkan ketidakupayaan yang serius, Dr Cham menegaskan landskap perubatan bagi penyakit itu telah mengalami revolusi teknologi yang besar, sekali gus memberikan prospek yang amat memberangsangkan kepada semua pesakit yang didiagnosis menghidap penyakit berkenaan.
“Dahulu, sekitar 1950-an, satu-satunya ubat yang boleh diberikan kepada kanak-kanak ialah ubat penahan sakit dan steroid. Namun, kini terdapat lebih banyak pilihan ubat terbaharu seperti ubat antireumatik pengubah penyakit,” katanya.
Ubat-ubatan ini termasuk ubat antireumatik konvensional serta terapi biologi yang menggunakan antibodi termaju untuk “mematikan” proses keradangan dalam tubuh tanpa bergantung sepenuhnya pada steroid.
Dr Cham memberi jaminan bahawa dengan rawatan awal dan terkawal, kanak-kanak yang menghidap JIA boleh mencapai peningkatan kesihatan yang berkekalan, sekali gus membolehkan mereka menjalani kehidupan tanpa sekatan.
Beliau menasihatkan ibu bapa kepada kanak-kanak yang baru didiagnosis menghidap JIA supaya mempercayai kemajuan sains perubatan moden, mengekalkan pematuhan ketat kepada rejim ubat yang ditetapkan dan membina komunikasi terbuka dengan doktor yang merawat mereka.
Institusi perubatan yang mempunyai jabatan kecemasan khusus untuk kanak-kanak juga mungkin dapat menyediakan pemeriksaan diagnostik di tempat rawatan serta perkhidmatan pendispensan ubat melalui farmasi di lokasi yang sama bagi menyokong penjagaan pediatrik bersepadu, termasuk untuk kes JIA.
“Rawatan JIA kini lebih maju dan terdapat peluang untuk pulih. Masih ada harapan. Perkara paling penting ialah mendapatkan rawatan sebaik sahaja tanda-tanda awal penyakit itu dikesan,” katanya.
-- BERNAMA